Πώς λειτουργούν οι «έξυπνες» κάμερες τεχνητής νοημοσύνης που απλώνονται σε Αττική, Θεσσαλονίκη και Κρήτη — και τι δείχνουν τα πρώτα στοιχεία από τους δρόμους.
Κύριο Σημείωμα: Η Ελλάδα έχει εγκαταστήσει σύστημα αυτοματοποιημένης βεβαίωσης τροχαίων παραβάσεων με τεχνητή νοημοσύνη (ANPR/ALPR) που λειτουργεί από Μάρτιο 2026. Το σύστημα χρησιμοποιεί κάμερες Edge AI με Computer Vision για να αναγνωρίζουν 7 τύπους παραβάσεων σε πραγματικό χρόνο, με ανθρώπινο έλεγχο πριν την έκδοση κλήσεων.
Βασικά Στατιστικά: 2.453 ψηφιακές κλήσεις έως Μάιο 2026, 420 ενστάσεις (17,1%), 52 δεκτές (2,1%). Στόχος: 2.888 κάμερες σε Αττική, Θεσσαλονίκη και Κρήτη έως τέλος 2026. Νομοθετικό πλαίσιο: Ν. 5256/2025.
Οι σύγχρονες έξυπνες κάμερες (ANPR/ALPR) δεν αποτελούν απλές συσκευές καταγραφής εικόνας, αλλά αυτόνομα υπολογιστικά συστήματα αρχιτεκτονικής Edge Computing που εκτελούν ανάλυση Computer Vision σε πραγματικό χρόνο.
Η επιτυχής αναγνώριση απαιτεί τη λήψη κρυστάλλινων καδράτων υπό οποιεσδήποτε καιρικές συνθήκες και ταχύτητες οχημάτων. Αυτό επιτυγχάνεται μέσω τριών βασικών υποσυστημάτων:
| Υποσύστημα hardware | Τεχνική Προδιαγραφή | Λειτουργικός Στόχος |
|---|---|---|
| Shutter Type | Global Shutter | Εξάλειψη του motion blur σε υψηλές ταχύτητες. |
| IR Wavelength | 850nm / 940nm | Αόρατος φωτισμός ανακλαστικών στοιχείων τη νύχτα. |
| On-board Compute | Dedicated NPU SoC | Εκτέλεση νευρωνικών δικτύων απευθείας στο άκρο (Edge AI). |
Μόλις το hardware παραδώσει το raw frame, ο ενσωματωμένος επεξεργαστής (SoC) με εξειδικευμένη μονάδα νευρωνικών δικτύων (NPU) ξεκινά το pipeline της Αυτόματης Αναγνώρισης Πινακίδων:
Οι κάμερες δεν περιορίζονται στην ανάγνωση κειμένου αλλά χαρτογραφούν τη συμπεριφορά των οχημάτων στο χώρο μέσω αλγορίθμων Multi-Object Tracking (MOT). Κάθε όχημα εγκλείεται σε ένα ψηφιακό bounding box και το διάνυσμα της πορείας του αναλύεται συνεχώς. Αν το διάνυσμα τέμνει μια απαγορευμένη ζώνη (π.χ. ΛΕΑ, λεωφορειολωρίδα, ή τη γραμμή stop ενώ ο σηματοδότης είναι κόκκινος), το σύστημα ενεργοποιεί τη διαδικασία καταγραφής παράβασης.
Η μετάβαση από τα legacy ραντάρ υπερήχων ή επαγωγικών βρόχων σε κατανεμημένα συστήματα υπολογιστικής όρασης (Computer Vision) απαιτεί hardware και software stack βιομηχανικού επιπέδου (industrial-grade), ικανό να εκτελεί συμπερασματοποίηση (inference) νευρωνικών δικτύων σε πραγματικό χρόνο με εξαιρετικά χαμηλό latency.
Το upstream input του συστήματος εξαρτάται απόλυτα από την ικανότητα απομόνωσης της πληροφορίας σε επίπεδο φωτονίων, πριν καν το σήμα φτάσει στον αναλογικό-σε-ψηφιακό μετατροπέα (ADC) του αισθητήρα.
| Παράμετρος Αισθητήρα | Τύπος / Τιμή | Μηχανική Σκοπιμότητα & Αντίκτυπος |
|---|---|---|
| Shutter Mechanics | Global Shutter (Charge-Domain) | Αποφυγή χωρικού skewing. Διασφάλιση pixel-to-pixel ακρίβειας για το upstream OCR. |
| Spectral Bandwidth | 850nm Continuous / Pulsed | Εκμετάλλευση της υψηλής κβαντικής απόδοσης (Quantum Efficiency) των αισθητήρων CMOS στο εγγύς υπέρυθρο (NIR). |
| Exposure Target | 250μs – 500μs | Ελαχιστοποίηση της έκθεσης για τον περιορισμό του motion blur: $Blur = v \cdot t_{exposure}$. |
Κάθε node λειτουργεί αυτόνομα, βασισμένο σε ένα SoC (System on Chip) που ενσωματώνει CPU, GPU και μια εξειδικευμένη **NPU (Neural Processing Unit)** ικανή για INT8/FP16 υπολογισμούς τανυστών με απόδοση της τάξης των 10-26 TOPS (Trillion Operations Per Second). Το software pipeline εκτελείται σειριακά για κάθε frame:
Για τον εντοπισμό σύνθετων παραβάσεων, όπως η παραβίαση ερυθρού σηματοδότη ή η παράνομη χρήση ΛΕΑ, η ανάγνωση της πινακίδας δεν αρκεί. Το σύστημα πρέπει να κατανοήσει τη χωροχρονική τροχιά του οχήματος.
Για την αποφυγή κορεσμού του bandwidth των τηλεπικοινωνιακών δικτύων (4G/5G ή backhaul οπτικών ινών), η κάμερα δεν μεταδίδει ποτέ raw video stream στο κεντρικό datacenter. Η διαχείριση των δεδομένων ακολουθεί μια αυστηρή zero-knowledge/minimal-footprint φιλοσοφία:
Η διαδρομή από το πλάνο μέχρι το πρόστιμο περνάει από περισσότερα στάδια απ' όσα φαίνονται — και δεν είναι πλήρως αυτοματοποιημένη, όσο κι αν το όνομα «τεχνητή νοημοσύνη» δίνει αυτή την εντύπωση.
Κάθε σταθερή κάμερα παρακολουθεί μία ή περισσότερες λωρίδες κυκλοφορίας, αναγνωρίζει πινακίδες και καταγράφει φωτογραφία και βίντεο τη στιγμή της παράβασης. Στην περίπτωση του κόκκινου σηματοδότη, η λήψη γίνεται συνήθως από την πίσω πινακίδα του οχήματος.
Στις κάμερες που καταγράφουν τον οδηγό εν κινήσει (π.χ. χρήση κινητού), το σύστημα κρατά ευκρινές μόνο το πρόσωπο τη στιγμή της παράβασης και θολώνει την υπόλοιπη εικόνα, ώστε να προστατεύονται τα προσωπικά δεδομένα και να μην μπορεί κάποιος να ισχυριστεί ότι οδηγούσε άλλο πρόσωπο.
Η τεχνητή νοημοσύνη αναγνωρίζει τον τύπο της παράβασης — κόκκινο, υπέρβαση ορίου, μη χρήση ζώνης ή κράνους, κινητό, στάθμευση σε λωρίδα έκτακτης ανάγκης ή λεωφορειολωρίδα — και προετοιμάζει τον φάκελο για έλεγχο.
Παρά την αυτοματοποίηση, κάθε περιστατικό περνάει από επεξεργασία και διαλογή από στελέχη της Τροχαίας πριν προχωρήσει σε βεβαίωση — ακριβώς επειδή έχουν παρατηρηθεί τεχνικές αστοχίες στην αναγνώριση, και η ανθρώπινη κρίση θεωρείται απαραίτητη ασφαλιστική δικλείδα.
Το υλικό αναρτάται στο gov.gr και ο ιδιοκτήτης ειδοποιείται μέσω email ή sms, με το πρόστιμο και τη δυνατότητα ηλεκτρονικής ένστασης ή πληρωμής. Η διαδικασία δεν είναι στιγμιαία· μεσολαβούν συνήθως αρκετές ημέρες μεταξύ παράβασης και ειδοποίησης.
«Οι καταγραφές των έξυπνων καμερών δεν οδηγούν αυτόματα στην αποστολή κλήσεων. Κάθε περιστατικό εξετάζεται από στελέχη της Τροχαίας πριν προχωρήσει η βεβαίωση, ώστε να αποφεύγονται λάθη από τεχνικές αστοχίες.»
Οι πρώτες οκτώ πιλοτικές κάμερες της Αττικής, ενεργές από τα μέσα Δεκεμβρίου 2025, αποκάλυψαν το μέγεθος του προβλήματος πολύ πριν στείλουν ούτε μία κλήση.
Οι κάμερες τεχνητής νοημοσύνης δεν περιορίζονται στο κόκκινο φανάρι. Το σύστημα έχει σχεδιαστεί να αναγνωρίζει επτά κατηγορίες παραβάσεων του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας.
Η πιο συχνή και πιο επικίνδυνη παράβαση — και η βασική αιτία τοποθέτησης των πρώτων καμερών.
Μέτρηση μέσης ή στιγμιαίας ταχύτητας στο σημείο ελέγχου.
Αναγνώριση του οδηγού με τηλέφωνο στο χέρι κατά την οδήγηση.
Καταγραφή οδηγών και επιβατών χωρίς ζώνη ασφαλείας, ή αναβατών χωρίς κράνος.
Τροφοδοτείται και από κάμερες τοποθετημένες πάνω σε λεωφορεία της Ο.ΣΥ. Α.Ε.
Εντοπισμός οχημάτων που κινούνται παράνομα στη Λ.Ε.Α.
Η έβδομη κατηγορία που υποστηρίζει το σύστημα, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του υπουργείου.
Στο επόμενο στάδιο, το σύστημα σχεδιάζεται να διασυνδεθεί με τα μητρώα ΕΛ.ΑΣ. ώστε να εντοπίζει και ανασφάλιστα οχήματα ή οχήματα χωρίς ισχύον ΚΤΕΟ.
Οι πρώτες 8 κάμερες τεχνητής νοημοσύνης τίθενται σε λειτουργία σε κρίσιμα σημεία της Αττικής, χωρίς ακόμη να εκδίδονται κλήσεις — στόχος είναι η «εκπαίδευση» του αλγορίθμου.
Οι κάμερες AI περνούν σε πλήρη λειτουργία: ξεκινά η αυτόματη βεβαίωση παραβάσεων και η αποστολή κλήσεων στους ιδιοκτήτες οχημάτων.
Η Περιφέρεια Αττικής προχωρά σταδιακά στην τοποθέτηση 388 καμερών σε περίπου 100 σηματοδοτούμενους κόμβους — 11 τον Ιανουάριο, 33 τον Φεβρουάριο, 85 τον Μάρτιο και οι υπόλοιπες έως τον Ιούνιο — με προϋπολογισμό 17,6 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Το Σύστημα Ψηφιακής Βεβαίωσης Παραβάσεων Οδικής Κυκλοφορίας μπαίνει σε πιλοτική λειτουργία, τροφοδοτούμενο τόσο από τις κάμερες λεωφορειολωρίδων της Ο.ΣΥ. όσο και από το πιλοτικό δίκτυο του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
Στις 30 Απριλίου προκηρύσσεται διεθνής διαγωνισμός 88,1 εκατ. ευρώ για 1.000 νέες κάμερες. Στις 21 Μαΐου ο διαγωνισμός ματαιώνεται εν μέσω αντιδράσεων για τους όρους του, και επαναπροκηρύσσεται στις 28 Μαΐου με μειωμένο προϋπολογισμό, περίπου 44 εκατ. ευρώ.
Το μεγαλύτερο δίκτυο καμερών τροχαίας που έχει εγκατασταθεί ποτέ στην Αττική βρίσκεται πλέον στη θέση του σε περίπου 100 κόμβους, με την αντίστροφη μέτρηση για την πλήρη ενεργοποίηση να έχει ήδη ξεκινήσει.
Το σχέδιο προβλέπει συνολικά 2.888 κάμερες σε Αττική, Θεσσαλονίκη και Κρήτη — 2.000 σταθερές (με δυνατότητα επιτήρησης έως 4 λωρίδων) και περίπου 500 κινητές, τοποθετημένες μέσα σε λεωφορεία, συνδεδεμένες και με την ΑΑΔΕ για ηλεκτρονικές πληρωμές και ενστάσεις.
Τα πρόστιμα δεν αλλάζουν επειδή προέρχονται από κάμερα AI αντί για τροχονόμο — ισχύει η βάση του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας. Αυτό που αλλάζει είναι η βεβαιότητα ότι η παράβαση θα καταγραφεί.
| Παράβαση | Πρόστιμο | Πρόσθετη κύρωση |
|---|---|---|
| Παραβίαση ερυθρού σηματοδότη | 150 € | Αφαίρεση διπλώματος οδήγησης για 40 ημέρες |
| Στάση πάνω σε διάβαση πεζών με κόκκινο | 150 € | Αξιολογείται ως παραβίαση ερυθρού σηματοδότη |
| Χρήση κινητού στο τιμόνι / μη χρήση ζώνης | βλ. ΚΟΚ | Καταγραφή προσώπου τη στιγμή της παράβασης |
Το ακριβές ύψος κάθε προστίμου καθορίζεται βάσει του ισχύοντος Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (Ν. 5256/2025) και μπορεί να διαφέρει ανά κατηγορία παράβασης και υποτροπή.
Η επέκταση του δικτύου δεν έγινε χωρίς τριβές. Ο αρχικός διεθνής διαγωνισμός για 1.000 νέες κάμερες, ύψους 88,1 εκατ. ευρώ, ματαιώθηκε στις 21 Μαΐου 2026 μετά από αντιδράσεις για τους όρους του — ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου υποστήριξε τότε ότι επρόκειτο απλώς για «σημεία που έχρηζαν καλύτερης νομικής διατύπωσης». Μία εβδομάδα αργότερα ο διαγωνισμός επαναπροκηρύχθηκε με σχεδόν υποδιπλάσιο προϋπολογισμό, περίπου 44 εκατ. ευρώ, γεγονός που δημιούργησε ερωτηματικά για το αρχικό κοστολόγιο.
Παράλληλα, έχουν εμφανιστεί αποκλίσεις στα δημοσιευμένα στοιχεία: ενώ η ΕΛ.ΑΣ. ανέφερε επίσημα 2.453 ψηφιακές κλήσεις μέχρι τα τέλη Μαΐου 2026, δημοσιεύματα έκαναν λόγο για δεκάδες χιλιάδες καταγεγραμμένες παραβάσεις εκ των οποίων μόνο ένα μέρος είχε ελεγχθεί — μια απόκλιση που τροφοδότησε τη συζήτηση για τη διαφάνεια του συστήματος. Ο ίδιος ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη έχει παραδεχτεί δημόσια ότι εμφανίζονται τεχνικές αστοχίες στην αναγνώριση, γι' αυτό και διατηρείται η ανθρώπινη επικύρωση πριν από κάθε βεβαίωση.
Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, επιμένει ότι στόχος δεν είναι τα δημόσια έσοδα αλλά η μείωση των τροχαίων δυστυχημάτων — και τα πρώτα στατιστικά, με δεκάδες χιλιάδες παραβάσεις σε μόλις οκτώ σημεία, δείχνουν όντως ένα διαδεδομένο πρόβλημα οδικής συμπεριφοράς που προϋπήρχε των καμερών.
Το υλικό αναρτάται στο gov.gr και η ειδοποίηση αποστέλλεται στο email ή με sms στον ιδιοκτήτη του οχήματος, μαζί με το ποσό του προστίμου. Η διαδικασία δεν είναι στιγμιαία — συνήθως μεσολαβούν αρκετές ημέρες.
Ναι, ηλεκτρονικά. Μέχρι τα τέλη Μαΐου 2026 είχαν υποβληθεί 420 ενστάσεις σε σύνολο 2.453 κλήσεων (17,1%), εκ των οποίων έγιναν δεκτές μόλις 52 (2,1% του συνόλου των κλήσεων).
Στις κάμερες που καταγράφουν τον οδηγό (π.χ. για χρήση κινητού), μένει ευκρινές μόνο το πρόσωπο τη στιγμή της παράβασης· η υπόλοιπη εικόνα θολώνεται για λόγους προστασίας προσωπικών δεδομένων. Στις κάμερες κόκκινου σηματοδότη, η λήψη γίνεται συνήθως από την πίσω πινακίδα και δεν απεικονίζει καθόλου τον οδηγό.
Οι πρώτες οκτώ πιλοτικές κάμερες λειτουργούν σε κεντρικά σημεία της Αττικής, όπως η Λ. Ποσειδώνος, η Πανεπιστημίου, Λ.Καβαλας και η Λ. Συγγρού. Παράλληλα, 388 νέες κάμερες φαναριού έχουν τοποθετηθεί σε περίπου 100 κόμβους του Λεκανοπεδίου και αναμένεται ενεργοποίηση. Ο τελικός στόχος είναι δίκτυο 2.888 καμερών σε Αττική, Θεσσαλονίκη και Κρήτη έως το τέλος του 2026.